Voorwoord
Klein maar fijn: de kracht van kleine gemeenten in gebiedsontwikkeling
Klein maar fijn
De kracht van kleine gemeenten in gebiedsontwikkeling
Dit magazine biedt deze keer vooral specifiek inzichten en lering over hoe kleine gemeenten grootschalige transformaties aanpakken.”
In heel Nederland zijn er gemeenten die laten zien dat binnenstedelijke gebiedsontwikkeling ook op kleine schaal ambitieus, integraal en toekomstgericht kan zijn. We belichten in dit nummer enkele inspirerende voorbeelden.
Grote steden trekken vaak meer aandacht in het debat over ruimtelijke ontwikkeling, maar wie goed kijkt, ziet dat zeker ook kleine gemeenten en steden zich onderscheiden met lef, creativiteit en een sterke verbondenheid met hun omgeving. In dit themanummer van De Impuls staat daarom de vraag centraal: hoe zetten kleine gemeenten met vaak beperkte middelen tóch grote stappen? En wat kunnen we hiervan leren?
Zo zet Dokkum haar eigen identiteit in als motor van vernieuwing. Met sterk lokaal ondernemerschap en een visie op een duidelijke regionale positie wordt hier gebouwd aan een toekomstbestendig centrum. Fijnaart kiest voor fundamenteel vernieuwen: het hele dorp wordt in één beweging aangepakt.
Oudenbosch toont lef door haar toeristisch verleden te vertalen naar een hedendaags verhaal van economische vitaliteit, met slimme combinaties van vastgoedontwikkeling en publieke ruimte. Westervoort laat zien hoe een integrale herontwikkeling, ondanks een kleine ambtelijke organisatie, gaat slagen dankzij een scherp oog voor de behoeften van inwoners en het economische draagvlak van het centrum.
Hardenberg laat zien hoe je als kleine stad regie kunt voeren over complexe herontwikkeling. Zelf het initiatief nemen in de herinrichting, blijkt een belangrijke succesfactor. Franeker werkt intensief samen met ondernemers en adviseurs om de ambities waar te maken. Hun les? Weten wat je kunt, maar ook wanneer je hulp moet inschakelen.
Centrummanagement
Die ondersteuning is onder meer te vinden bij de Centrum Management Academy. Kjeld Vosjan vertelt hoe nieuwe inzichten bijdragen aan het structureel borgen van gebiedsontwikkeling in kleinere gemeenten, welke rol centrummanagement daarin speelt en wat je op dit gebied kunt leren via bijvoorbeeld hun masterclasses. Verder vertelt Felix Wigman over de leerpunten en succesfactoren van de meest inspirerende binnenstadprojecten van 2025.
Planoloog Zef Hemel werpt in dit nummer een nieuw licht op de kracht van kleine gemeenten. Hij ziet kleine gemeenten juist als belangrijke voorlopers voor de transitie naar gezonde, duurzame leefomgevingen. Zijn pleidooi: niet meegaan in de versnelling van de grote stad, maar vooral voortbouwen op de kwaliteiten en gemeenschapskracht die in kleine kernen vanzelfsprekender aanwezig zijn.
Tot slot staan we stil bij de voortgang van de Impulsaanpak winkelgebieden zelf. Van de 80 subsidieaanvragen zijn er 41 gehonoreerd. In vier rondes is 88 miljoen euro toegekend. Een stevig fundament onder projecten die nú in uitvoering zijn.
Kortom, dit magazine biedt deze keer vooral specifiek inzichten en lering over hoe kleine gemeenten grootschalige transformaties aanpakken. Vanuit hun DNA, met doorzettingsvermogen en een scherpe blik op wat echt nodig is. Daar kunnen ook grotere gemeenten hun voordeel mee doen.
Ik wens u veel leesplezier en nieuwe inzichten.
Namens het IW-team,
Jacques de Win Programmaleider Impulsaanpak winkelgebieden