12 november 2026

Pact voor Waardevolle Kernen presenteert werkboek over brede waarde

Een plan voor een (winkel)gebied te transformeren kan maatschappelijk veel opleveren en toch vastlopen, omdat de rekensom niet sluit. Het Pact voor Waardevolle Kernen wil daar verandering in brengen. Op 9 november 2026 introduceerde het pact tijdens het jaarcongres van de Retailagenda het werkboek ‘Gebiedstransformatie waarderen’.

Verder kijken dan de onrendabele top

Het Pact voor Waardevolle Kernen is een initiatief van de Retailagenda en de City Deal Dynamische Binnensteden. Het brengt publieke, private en maatschappelijke partijen samen om transformaties van stads- en dorpskernen mogelijk te maken en te versnellen. Dit is geen eenvoudige opgave: het eigendom is vaak versnipperd, de financiële haalbaarheid is beperkt en er komen veel belangen samen. Er bestaat een kloof tussen de wereld van investeerders en vastgoedeigenaren en de wereld van gemeenten en maatschappelijke partijen. Ze spreken vaak een andere taal en kijken vanuit andere belangen naar dezelfde opgave. Het Pact voor Waardevolle Kernen heeft als doel om die kloof te dichten.

Het pact wil af van het denken in alleen onrendabele toppen. Wie ook de maatschappelijke, economische en ruimtelijke waarde in beeld brengt, krijgt een completer beeld van wat een transformatie oplevert. Dan gaat het niet alleen om de investering die nodig is, maar ook om de waarde die ontstaat en bij wie die terechtkomt. Die waarde moet uiteindelijk meewegen in de investeringsbeslissingen van publieke én private partijen.

Vier bouwstenen

Het werkboek ‘Gebiedstransformatie waarderen’ helpt partijen om dat samen uit te zoeken. Het formuleert een gedeelde taal en biedt een gedeelde werkwijze: hoe breng je de brede waarde van een gebiedstransformatie in beeld? Hoe maak je die waarde meetbaar en vergelijkbaar? En hoe zorg je dat die waarde daadwerkelijk meeweegt in de businesscase? Met vragen, voorbeelden en reflecties werk je toe naar een plan dat inhoudelijk sterk, vergelijkbaar en investeringsrijp is, voor publieke én private partijen.

Het is bedoeld voor gemeenten, corporaties, vastgoedeigenaren, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere partners. De methode is gebaseerd op vier bouwstenen;

1.         De gebiedslogica gaat over wat er werkelijk speelt in een kern.
2.         Bij brede waarde gaat het om de effecten die ertoe doen en hoe je die meet.
3.         De waardestromen laten zien wie investeert, wie profiteert en waar waarde weglekt.
4.         De openboekspelregels gaan over transparante afspraken die samenwerking mogelijk maken.

Het werkboek is nadrukkelijk een werkdocument dat aan de hand van praktijkervaring verder zal worden verrijkt.

De praktijk als proeftuin

Het werkboek is dan ook geen eindpunt. Het wordt de komende tijd verder aangescherpt en verrijkt. Dat gebeurt in de special ontwikkelde Community of Practice, die het pact in het voorjaar van 2027 lanceert. De CoP wordt het living lab van het pact. Gemeenten en partners gaan aan de slag met actuele casussen uit de praktijk toetsen daar het werkboek aan echte gebiedstransformaties en brengen tegelijk hun eigen projecten verder.

Er is plaats voor 12 tot 16 gemeenten deelnemen, met bestuurlijk commitment, ambtelijke capaciteit en een actuele transformatieopgave. Er wordt gezamenlijk gekozen voor casussen die richting uitvoering kunnen groeien. De CoP is opgebouwd uit vier blokken, praktijkteams werken  samen de thema’s als koers en gebiedslogica, eigenaarschap en financiering en naar uitvoering en borging.
Heeft jouw gemeente of organisatie interesse in deelname aan deze vernieuwende samenwerkingsvorm? Neem dan contact op met de Retailagenda via info@retailland.nl

Meld je hier aan voor de nieuwsbrief van de Retailagenda

"*" geeft vereiste velden aan

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.